မျက်လုံးထဲ အရာဝတ္ထု သို့မဟုတ် အရည်ဝင်လျှင် (Foreign Object in Eye)
Quick Summary
မျက်လုံးထဲ အမှုန် သို့မဟုတ် အရည်ဝင်လျှင် မျက်လုံးကို လုံးဝ (လုံးဝ) မပွတ်ပါနှင့်။ မျက်ကြည်လွှာ ကွဲ/ခြစ်မိနိုင်ပါသည်။ လက်ကိုဆေးပြီး သန့်ရှင်းသောရေဖြင့် ၅-၁၀ မိနစ်ခန့် ဆေးကြောပါ။ အကယ်၍ ဓာတုပစ္စည်းဝင်ပါက ချက်ချင်း ရေဖြင့် ၁၅-၃၀ မိနစ်ခန့် စဉ်ဆက်မပြတ် ဆေးကြောပြီး ဆေးရုံသို့ အမြန်ဆုံးသွားပါ။
Steps
မပွတ်ပါနှင့်၊ မျက်တောင်ခတ်ပါ (Don't Rub, Wash Hands & Blink)- မျက်လုံးကို ပွတ်သပ်ခြင်း လုံးဝ မလုပ်ပါနှင့်။ မျက်လုံးကို ကိုင်တွယ်မည်ဆိုပါက လက်ကို အရင်စင်ကြယ်အောင် ဆေးပါ။ ထို့နောက် မျက်တောင်ကို ဖြည်းဖြည်းချင်း ခတ်ပေးပါ။ သဘာဝ မျက်ရည်များဖြင့် အမှုန်ထွက်သွားနိုင်ပါသည်။
ရေသန့်ဖြင့် ဆေးကြောပါ (Rinse with Clean Water)- အမှုန်မထွက်ပါက သန့်ရှင်းသောရေများများသုံးပြီး မျက်လုံးကို ၅ မိနစ်မှ ၁၀ မိနစ်ခန့် ဆေးကြောပါ။ မျက်ကပ်မှန်တပ်ထားပါက ချွတ်ပါ။ အောက်မျက်ခွံကို အောက်သို့ဆွဲချ၍ အမှုန်ကို မြင်ရပါက သန့်ရှင်းသော ဂွမ်းတံစိုစို (သို့) တစ်သျှူးထောင့်ဖြင့် ဖြည်းညှင်းစွာ ဖယ်ရှားပါ။ (ဆေးကြောပြီးနောက် မျက်ရည်တု မျက်စဉ်းခတ်နိုင်သည်)။
ဓာတုပစ္စည်းဝင်ပါက အချိန်ကြာကြာဆေးပါ (Chemical Splash Protocol)- အကယ်၍ ဆေးရည်၊ အက်စစ်စသည့် ဓာတုပစ္စည်းများ ဝင်ပါက လုံးဝ အချိန်မဆွဲပါနှင့်။ ချက်ချင်း ရေဖြင့် ၁၅ မိနစ်မှ ၃၀ မိနစ်ခန့်အထိ စဉ်ဆက်မပြတ် ဆေးကြောပါ။ ဆေးကြောနေစဉ် မျက်ကပ်မှန်ကို ချွတ်ပါ။
အရေးပေါ်ဆေးခန်းသွားပါ (Seek Emergency Care)- ဓာတုပစ္စည်းဝင်လျှင်၊ သတ္တုစက အရှိန်ပြင်းပြင်းဖြင့် ဝင်လျှင်၊ ရေဆေးပြီးသော်လည်း ပြင်းထန်စွာနာကျင်ပြီး မျက်လုံးမဖွင့်နိုင်လျှင်၊ အမြင်ဝါး/အလင်းစူးမခံနိုင်လျှင် သို့မဟုတ် မျက်လုံးတွင်းသွေးယိုလျှင် မျက်လုံးကို တင်းကျပ်စွာ မပိတ်ဘဲ နီးစပ်ရာ ဆေးရုံ/ဆေးခန်းသို့ အမြန်ဆုံး သွားပါ။
Do's and Don'ts
ပြုလုပ်ရန် (Do's)
- မျက်လုံးပတ်လည်ကိုင်တွယ်မည်ဆိုပါက လက်ကို အရင်ဆေးပါ။
- ဖြည်းဖြည်းချင်း မျက်တောင်ခတ်ပါ။
- သန့်ရှင်းသောရေများများသုံးပြီး မျက်လုံးကို ၅-၁၀ မိနစ်ခန့် ဆေးကြောပါ။
- မျက်ကပ်မှန်တပ်ပါက မျက်ကပ်မှန်များကို ချွတ်ပြီးမှ မျက်လုံးကို ဆေးကြောပါ။
- မြင်ရသော အမှုန်ကို သန့်ရှင်းသော ဂွမ်းတံစိုစို သို့မဟုတ် တစ်သျှူးထောင့်ဖြင့် ဖြည်းညှင်းစွာ ဖယ်ရှားပါ။
- ဓာတုပစ္စည်းဝင်ပါက လုံးဝ မစောင့်ဘဲ ၁၅-၃၀ မိနစ်ခန့် စဉ်ဆက်မပြတ် ရေဆေးပြီး ဆေးရုံသို့ အလျင်အမြန်သွားပါ။
ရှောင်ကြဉ်ရန် (Don'ts)
- မျက်လုံးကို လုံးဝ မပွတ်သပ်ပါနှင့် (မျက်ကြည်လွှာကို ခြစ်မိစေနိုင်သည်)။
- မျက်လုံးမျက်နှာပြင်ပေါ်တွင် စူးနေသောပစ္စည်းကို လက်ချောင်း၊ ဇာဂနာ၊ အပ်၊ အဝတ်စတို့ဖြင့် ဖယ်ရှားရန် လုံးဝ မကြိုးစားပါနှင့်။
- ဆရာဝန်မညွှန်ကြားဘဲ စတီးရွိုက်မျက်စဉ်း၊ ပဋိဇီဝမျက်စဉ်းများကို မိမိသဘောဖြင့် မသုံးပါနှင့်။
- ညစ်ပေနေသောရေ၊ တံတွေးရည်၊ ဆေးဖက်ဝင်အရည်များ သို့မဟုတ် အမှုန့်များကို မျက်လုံးတွင် မသုံးပါနှင့်။
- နာကျင်မှုရှိပါက မျက်လုံးကို တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ညှစ်၍ မပိတ်ထားပါနှင့်။
Conclusion / Final Advice
မျက်လုံးသည် အလွန်နူးညံ့သော အင်္ဂါဖြစ်သောကြောင့် "မပွတ်ရ၊ ရေသန့်သန့်ဖြင့် ဆေးရမည်" ဟူသော ရွှေစည်းမျဉ်းကို အမြဲသတိရပါ။ သာမန်ဖုန်မှုန့်များသည် ရေဆေးရုံဖြင့် သက်သာသွားနိုင်သော်လည်း၊ ဓာတုအရည်များ၊ သတ္တုစဝင်ခြင်းနှင့် မျက်လုံးအမြင်အာရုံ ထိခိုက်လာခြင်း (ဝါးခြင်း၊ အလင်းမခံနိုင်ခြင်း) တို့သည် အရေးပေါ်အခြေအနေဖြစ်၍ မိမိဘာသာ မကုသဘဲ မျက်စိဆရာဝန်နှင့် ချက်ချင်းပြသရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။